Witaminy

Dzień dobry 😊

I nadszedł wrzesień, a za nim jesień oby tylko słońce świeciło Nam jak najdłużej🌞Jednak na pogodę wpływu nie mamy, a w okresie jesiennym mamy zwiększoną liczbę przeziębień, gryp i różnych infekcji dróg oddechowych. Dlatego już teraz powinniśmy zadbać o swoją odporność 😊Dzisiaj parę słów o suplementacji witaminowej w okresie jesienno-zimowym. Jak wiadomo witaminy to grupa związków pełniąca w organizmie wiele ważnych funkcji. Większość z nich organizm nie potrafi sam produkować, dlatego musimy sami jej dostarczać w naszej diecie. Witaminy odgrywają znaczącą rolę w zapobieganiu jak i w walce z chorobą.

Witamina C jest to kwas L-(+)-askorbinowy, nie jest to witamina lewoskrętna jak mówią i głoszą to wszem i wobec wszystkie źródła reklamowe. Kwas askorbowy jest cząsteczką optycznie czynna oznacza to, że skręca światło spolaryzowane w prawą stronę (+). Litera L nie ma nic wspólnego ze skręcalnością optyczną światła natomiast odnosi się do kształtu cząsteczki i jej konfiguracji w płaszczyźnie (wg projektu Fischera). Tak więc nie ma lewoskrętnej witaminy C, tylko pomylone pojęcia :P Witamina C jest niezbędna dla naszego organizmu. Wpływa na podnoszenie odporności organizmu na choroby, szczególnie w okresie przeciążenia fizycznego, pomaga w skróceniu czasu trwania przeziębienia. Uczestniczy w tworzeniu kolagenu, który znajduje się w kościach, zębach, mięśniach, stawach, skórze, rogówce oka oraz naczyniach krwionośnych. Dzięki temu przyspiesza gojenie ran, złamań, hamuje tworzenie się siniaków, powstawanie krwiaków i krwawień dziąseł. Witamina C pomaga we wchłanianiu żelaza. Jedną z ważnych funkcji kwasu askorbowego jest niszczenie wolnych rodników. Najlepiej dostarczać witaminy C z pokarmem. Najbogatszym źródłem witaminy C w naszym kraju jest dzika róża, na drugim miejscu znalazła się natka pietruszki. Także jemy natkę pietruszki na potęgę 😉 Witamina C występuje również w truskawkach, cytrynie, pomarańczach, kiwi, chrzanie, papryce oraz w koperku. Należy pamiętać, że witamina C jest bardzo „wrażliwa” na czynniki zewnętrzne takie jak tlen, wysoka temperatura dlatego podczas przechowywania owoców, warzyw lub ich obróbki kulinarnej część witaminy ulega rozkładowi w wyniku utleniania. Ponadto witamina C bardzo łatwo rozpuszcza się w wodzie , co powoduje jej wymywanie podczas gotowania.

Witamina A zwana również retinolem jest jedną z witamin rozpuszczalnych w tłuszczach. Głównym źródłem witaminy A są produkty pochodzenia zwierzęcego oraz produkty roślinne, które zawierają prowitaminę A tj. karoteny. Witamina A wstępuje w rybach, mięsie (przeważnie wątróbce), jajkach, mleku oraz jego przetworach. Najbogatszym źródłem witaminy A jest olej z wątroby ryb dorszowatych, a jeśli chodzi o prowitaminę A to najwięcej jej znajdziemy w owocach i warzywach o żółtym, pomarańczowym zabarwieniu m.in.  marchewka, dynia, pomidor, wiśnie, śliwki, pomarańcze oraz w roślinach o ciemnozielonych liściach szpinak, sałata, zielony groszek, rzeżucha, brokuł. Mamy w czym wybierać aby dostarczyć odpowiednia ilość witaminy A, która bierze udział niemal we wszystkich zasadniczych funkcjach naszego organizmu. Główną jej funkcją jest udział w procesie widzenia, wchodzi ona w skład rodopsyny – światłoczułego barwnika, który umożliwia rozróżnianie barw. Wpływa również na obniżenie poziomu cholesterolu we krwi, a co za tym idzie korzystnie działa na serce. Pomaga zwiększyć odporność naszego organizmu, chroniąc nas w ten sposób przed chorobami, dotyczy to zwłaszcza beta-karotenu, który stymuluje zwiększenie liczby limfocytów będących składnikami naszego układu immunologicznego. Retinol oraz jego pochodne są stymulantami wzrostu. Witamina A zapobiega wysychaniu i rogowaceniu nabłonka, często objawem jej braku jest tzw. gęsia skórka. Witamina A wpływa również na szybszą regeneracje komórek nabłonka błon śluzowych i skóry, dzięki czemu została wykorzystana w leczeniu trądziku, zmarszczek i innych zmian skórnych. Karoteny mają również działanie przeciwnowotworowe. Głównie dzięki temu, że likwidują wolne rodniki 😊

Witamina E nazwana jest „eliksirem młodości” najważniejszą jej funkcją jest ochrona organizmu przed wolnymi rodnikami😊 Wolne rodniki to niezwykle aktywne cząsteczki tlenu, które atakują prawie wszystkie składniki żywych tkanek Cząsteczki witaminy reagują z wolnymi rodnikami i przekształcają je w obojętne, niegroźne substancje, które są wydalane z organizmu wraz z moczem. Witamina E jest także pomocna w ochronie krwinek czerwonych transportujących tlen do każdej komórki ciała. Czerwone krwinki ulegają z czasem „ starzeniu”a proces ten przyspiesza światło i tlen, powodując ich zniekształcenie (nadmierne opalanie w solarium nie jest korzystne dla naszej skóry mimo pięknego wyglądu opalenizny). Jest to skutek utleniania kwasów tłuszczowych budujących błony komórkowe erytrocytów procesowi temu zapobiegają dodatkowe dawki witaminy E, wg badani dawka dzienna to 400 do 600 mg. Tokoferol chroni krwinki czerwone jednocześnie wspomaga proces oddychania komórek i wpływa na prawidłowe funkcjonowanie i utrzymanie wysokiej wydolności mięśni. Witamina E pobudza produkcję substancji przeciwzakrzepowych, zmniejszając ryzyko rozwoju schorzeń naczyń krwionośnych. Niedobór witaminy E niekorzystni wpływa na funkcjonowanie układu odpornościowego, gdyż zmniejsza się stabilność błony komórek tego układu i nasila syntezę związków obniżających sprawność immunologiczną organizmu. Jest on wtedy skłonny bardziej do zakażeń i przewlekłych schorzeń. Witamina E ma działanie przeciwzapalne, przyspiesza gojenie się ran, wpływa efektywnie na odtwarzanie nowej tkanki. Źródłem witaminy jest olej słonecznikowy, kukurydziany i z pestek winogron, orzechy laskowe, migdały, ziarna zbóż, tłuste ryby, pestki dyni, nasiona słonecznika, mleko, jaja.

Witamina D to prohormon, który powstaje w skórze z cholesterolu pod wpływem światła słonecznego, głównie ultrafioletu (UVB). Nazwa witaminy D obejmuje w sumie 3 związki: D₁ (kalcyferol), D₂ (ergokalcyferol), D₃ (cholekalcyferol). Prohormon ten przekształca się w wątrobie i nerkach w aktywną postać witaminy D – kalcytriol jest to nośnik transportujący wapń przez ścianki jelita do krwioobiegu. Synteza skórna można zaspokoić zapotrzebowanie na witaminę D od maja do września wtedy jest najwięcej słońca. Wystarczy  minimum 20 minut dziennie ekspozycji na intensywne promienie słoneczne całego ciała, przy niestosowaniu filtrów ochronnych aby zapewnić odpowiednią dawkę witaminy D. A więc pozwalajmy, by słońce pieściło nam skórę, lecz bez jej katowania (we wcześniejszych postach wspominałyśmy o zdrowym i bezpiecznym opalaniu🌞Witamina D wspomaga zdrowe kości i zęby, utrzymuję prawidłowy poziom wapnia we krwi do tego odpowiada za prawidłowe funkcjonowanie układu odpornościowego oraz mięśni. 
A co zrobić w okresie jesienno-zimowym, kiedy nie ma słońca i jak dawkować witaminę D. Zaraz rozwiążemy ten problem 😊 Tak więc suplementacja od pierwszych dni życia do 6m – 400 j.m/dobę, maleństwa 6-12 mż – 400j.m/dobę, u dzieci 1-10 lat zalecana dawka witaminy D to 600- 1000j.m/dobę przez cały rok. Następnie dzieci w wieku 11-18 lat zaleca się suplementacje 800 -2000 j.m/dobę w zależności od masy ciała, dorośli 19-65 lat powinni przyjmować 800-2000 j.m/dobę przez cały rok. Seniorzy po 65 roku życia ze względu na zmniejszoną syntezę skóry, potencjalne złe wchłanianie i zmieniony metabolizm witaminy D powinny zażywać 2000-4000 j.m dziennie przez cały rok.

Witamina D w dużych ilościach występuję w tłustych rybach morskich ( sardynki, szproty, śledzie) i rybim tłuszczu czyli tranie. Ponadto witaminę D możemy znaleźć w żółtkach jajek, wątrobie ssaków i ptaków. Tak więc jemy ryby🐟

Pewien profesor medycyny napisał w swoim artykule, że witamina D działa w systemie 3D – przedłuża młodość, zapobiega i wzmacnia.

                                                                                                 Pozdrawiamy